Top 5 loại thực phẩm thân thiện với môi trường

Chiếc bánh kẹp pho mát thơm phức và món khoai tây chiên tuyệt vời của bạn có thể là một phần trong tác động tiêu cực lớn hơn nhiều đối với Mẹ Trái đất.

Bạn làm thế nào để biết loại thực phẩm nào thân thiện nhất đối với môi trường của chúng ta?

Thật không may, chiếc bánh kẹp pho mát thơm phức và món khoai tây chiên tuyệt vời của bạn có thể là một phần trong tác động tiêu cực lớn hơn nhiều đối với môi trường của chúng ta.

Đây là những gì mà quá trình sản xuất thức ăn công nghiệp làm tổn thương đến Mẹ Trái đất.

Ô nhiễm nguồn nước: Khi các hoá chất dùng trong nông nghiệp, các loại hoc-môn, thuốc trừ sâu và phân bón ngấm vào trong nguồn nước, cá sẽ chết, nước uống sẽ trở nên bẩn và nhiều vấn đề khác nữa.

Những vùng đất chết: Nước chảy cũng mang theo hàng tấn chất dinh dưỡng trong phân bón. Dòng chảy này nuôi dưỡng một khối lượng tảo khổng lồ trong các dòng chảy như dòng chảy Gulf ở Mexico, vịnh Chesapeake và Puget Sound. Các loại tảo này sinh sôi nảy nở làm giảm lượng ô xy trong nước khiến các loài thuỷ sinh khác chết ngạt.

Ô nghiễm bầu không khí: Khi các loài gia súc được nuôi nhốt, do chúng thường gắn liền với ngành sản xuất thịt công nghiệp, các chất khi độc hại như sulfu dioxit, cacbon dioxit và amoniac được thải vào trong bầu không khí.

Cạn kiệt năng lượng: Các nhà khoa học ước tính rằng khoảng 40% năng lượng được sử dụng trong hệ thống sản xuất thức ăn công nghiệp luôn tiến về hướng tạo ra các loại phân bón và thuốc trừ sâu (gây ô nhiễm môi trường). Tuy nhiên, không phải mỗi miếng ngon bạn ăn là một phần của âm mưu đen tối phá huỷ thế giới.

Những loại thực phẩm nào an toàn?

5. Các loại rau và trái cây địa phương

Bạn đã nghe đến điều này hàng triệu lần rồi: Mua hàng trong nước. Đây là lý do tại sao:

Mua các sản phẩm trong nước thì cắt giảm cái được gọi là “food miles” (tạm dịch: đường đi của thực phẩm), hay nói cách khác là thức ăn của bạn được vận chuyển đi bao xa.

Những quả việt quất bạn mua trong cửa hàng tạp hoá có thể đã được vận chuyển bằng đường hàng không từ Chile, điều đó có nghĩa là mỗi quả việt quất nhỏ bé đó lại mang theo một dấu chân cacbon khổng lồ (dấu chân cacbon là đại lượng thể hiện lượng khí nhà kính sinh ra do các hoạt động nhất định của con người, trong trường hợp này là hoạt động trồng trọt, chế tạo, vận chuyển thực phẩm – BBT). Thậm chí thực phẩm được gắn nhãn “Made in the USA” (Sản xuất tại Hoa Kỳ) có thể được vận chuyển cả một quãng đường dài. Bình quân, các sản phẩm tại Mỹ sẽ đi một quãng đường dài khoảng 1300 đến 2000 dặm (2092 đến 3218 km) từ nông trường đến cửa hàng tạp hoá. Nếu bạn muốn tính toán dấu chân cacbon trong thực phẩm của mình, hãy bật chiếc “máy tính dấu chân cacbon” lên. Bạn có thể tìm thấy một chiếc máy tính thực phẩm chuyên biệt tại Eatlowcarbon.org.

Bạn cũng sẽ thấy rằng những quả việt quất và các loại rau quả khác ăn ngon hơn khi chúng chỉ được vận chuyển trên quãng đường dài khoảng 10 dặm đến chợ bán nông phẩm địa phương. Thêm vào đó, mua sản phẩm địa phương (nội địa) có thể đem lại cho bạn những lợi ích về sức khoẻ mà bạn không ngờ tới. Ví dụ như  các chuyên gia về dị ứng khuyên bạn nên mua mật ong địa phương (nội địa). Vì ong mật sống tại khu vực của bạn, mật ong có chứa các hợp chất kích thích hệ miễn dịch giúp cơ thể bạn thích nghi với môi trường xung quanh.

4. Mùa nào thức nấy

Mua các loại thực phẩm trái mùa cũng như hít khí độc vào người. Đây là cách thức:

Hãy nói là bạn muốn một quả cà chua, nhưng ở nơi bạn sống lại đang không phải mùa cà chua.

Bạn sẽ phải mua cà chua từ của hàng và nếu bạn sống ở nước Mỹ thì người bán hàng có thể sẽ bán cho bạn cà chua nhập từ Florida hay Mexico. Quả cà chua này được hái khi còn xanh, do đó nó không bị hỏng khi vận chuyển và được giao cho cửa hàng tạp hoá của bạn bằng chiếc xe tải 18 bánh. Khi được vận chuyển đến khu vực bạn sống, nó có thể được giữ trong nhà kho nơi nó được phun khí etylen để kích thích cho chín theo ý muốn.

Mặt khác, nếu bạn mua cà chua đúng mùa từ các nông dân trong vùng, cà chua có thể chín trên giàn trước khi được thu hoạch và vận chuyển trên một quãng đường ngắn, giảm thiểu hàng tấn phát thải cacbon. Quả cà chua của bạn cũng ngon hơn. Tại sao? Cà chua cần ánh nắng để tạo đường. Đường này sẽ làm chúng ngọt tự nhiên và đầy hương vị. Nếu cà chua của bạn  được thu hoạch khi còn xanh, nó sẽ nhạt như nước vậy.

3. Thịt bò được nuôi bằng cỏ

Nếu bạn ăn các sản phẩm từ thịt bò, bạn không thể làm gì tốt cho hệ sinh thái hơn là ăn thịt bò nuôi bằng cỏ. Nuôi bằng cỏ có nghĩa là gia súc được chăn nuôi trên đồng cỏ, trái ngược với hình thức nuôi nhốt trong chuồng, nơi mà họ dùng xẻng xúc ngũ cốc và các loại thuốc kháng sinh cho bò ăn. Ăn quá nhiều ngũ cốc có thể đẩy nhanh lượng khuẩn E. coli trong dạ dày bò, đôi khi dẫn đến hiện tượng thịt bị nhiễm độc gây ảnh hưởng đến sức khoẻ trên diện rộng

Vậy tại sao các trang trại vẫn cho bò ăn ngũ cốc? Các nông trại vẫn cho gia súc ăn ngũ cốc vì chính phủ cung cấp các khoản hỗ trợ lớn cho các nông trại sản xuất ngũ cốc như đậu nành và ngô. Các loại ngũ cốc này giàu protein , điều này có nghĩa là gia súc sẽ nhanh béo hơn. Nhưng thịt từ các loài động vật ăn ngũ cốc có xu hướng chứa ít chất béo có lợi và nhiều chất béo có hại.

Nghiên cứu cho thấy rằng thịt bò được nuôi bằng cỏ, mặt khác, có nhiều chất dinh dưỡng hơn loại được nuôi bằng ngũ cốc, cụ thể là giàu beta-carotin, vitamin E và axit béo omega 3.

Bò vốn dĩ là động vật ăn cỏ, không phải là ăn ngũ cốc. Hầu hết gia súc trưởng thành vào mùa xuân và do cơ thể của chúng phát triển, nên chúng ăn cỏ non có chứa đầy hạt và chất dinh dưỡng. Những chất dinh dưỡng tương tự được phát hiện trong thịt bạn mua khi bạn có ý định nướng một miếng bít tết.

Nhưng chăn nuôi bằng cỏ không chỉ lành mạnh hơn. Vì bò ăn cỏ nhiều hơn ngô và đậu nành, nên hoàn toàn không được sử dụng  các loại phân bón và thuốc trừ sâu thông thường được sử dụng trong nông nghiệp trồng cây làm thức ăn chăn nuôi. Thay vì bị nhốt vào chuồng và cho ăn, những con bò chỉ đơn giản là lang thang trên đồng cỏ, điều này cũng là một cách đối xử nhân đạo hơn đối với động vật. Nông dân lùa gia súc của mình từ cánh đồng này sang cánh đồng khác mỗi năm. Đây là một phương pháp tự nhiên đẻ sử dụng và tái sử dụng đất. Khi động vật ăn cỏ trong một khu vực nhất định, phân của chúng sẽ thải ngay tại đó. Phân sẽ phát tán vào trong đất với tốc độ khá chậm và dần dần làm cho đất trở nên màu mỡ một cách tự nhiên, và giúp cỏ mọc nhiều hơn. Sau đó, đàn bò có thể quay  lại ăn cỏ ở cánh đồng đó

2. Cá hồi bền vững

Các chuyên gia về sức khoẻ khuyên chúng ta nên ăn cá vì cá có axit omega 3 rất tốt cho tim và giúp giảm nguy cơ  mắc các bệnh về tim mạch. Đặc biệt, cá hồi được biết đến với hàm lượng omega-3 cao Tuy nhiên, nếu bạn có ý thức về sinh thái, bạn nên kiểm tra xem các hồi được chuyển đến của hàng tạp hoá của bạn như thế nào trước khi bạn mua nó.

Khi cá hồi được coi là “bền vững”, tức là việc đánh bắt cá không làm giảm số lượng cá hồi xuống và sự đa dạng sinh học trong môi trường sống của chúng không bị ảnh hưởng xấu.

Các nhà hoạt động môi trường đồng ý rằng cá hồi hoang dã Alaska là sự lựa chọn tuyệt vời nhất về mặt sinh thái, vì loại cá hồi này không bị đánh bắt quá nhiều và việc đánh bắt sẽ không gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến số lượng cá hay sự đa dạng sinh học của đại dương.

Mặt khác, cá hồi Atlantic được chăn nuôi gây ra nhiều vấn đề với môi trường và số lượng các loài cá, đây là lý do tại sao: Trong các trang trại cá, hàng nghìn con cá bị nhốt vào những khu vực chật hẹp, dẫn đến sự tích tụ phân và rất dễ phát tán bệnh. Vì nhiều trang trại cá ở gần biển nên chất thải tràn ra ngoài chảy vào những vùng nước lân cận và bệnh tật sẽ lan sang cả các loài cá tự nhiên. Nếu cá nuôi được cho ăn nhiều loại hoá chất hay hooc môn, các loại chất này cũng sẽ rò rỉ vào môi trường nước xung quanh thông qua phân cá.

Trong một số trường hợp, ô nhiễm nghiêm trọng đến mức các nhà nghiên cứu thực tế đã phải lên tiếng về sự suy giảm của đáy đại dương.

1. Thực phẩm hữu cơ

Canh tác hữu cơ nhằm vào giảm thiểu ảnh hưởng đến môi trường qua các biện pháp như luân canh, dùng phân ủ, phương pháp tự nhiên hơn là kiểm soát sâu bệnh bằng hoá chất và xanh hơn các loại phân bón tổng hợp. Luân canh giữ cho đa dạng sinh học của đất mạnh hơn. Trồng cùng một loại cây năm này qua năm khác trên cùng một mảnh đất sẽ lấy đi chất dinh dưỡng của đất dần dần và dẫn đến việc phải dùng phân bón và các chất phụ gia cho đất. Nếu cây trồng được canh tác luân phiên, không cần đến các loại phụ gia nữa.

Cũng như vậy, nếu không dùng các loại thuốc hoá học trừ sâu nữa, nguồn nước sẽ không bị nhiêm độc. Sản xuất hữu cơ cũng không cần đến biến đổi gen (khi ADN của một loại cây trồng được biến đổi để cho ra năng suất cao). Ví dụ như biến đổi gen có thể làm cho cây ra nhiều quả hay nhiều rau hơn, hoặc nó giúp cho cây trồng chống chịu được những bệnh nhất định. Một số người phản đối cơ chế biến đổi gen (GMOs) đặc biệt là khi chúng được tạo ra để chống cỏ dại, điều này có nghĩa là một nông trại có thể ngâm cả cánh đồng vào thuốc diệt cỏ để tiêu diệt cỏ dại và cây trồng vẫn sẽ tồn tại được. Những người phản đối biến đổi gen lo lắng về ảnh hưởng của việc ngâm thuốc diệt cỏ này đối với đất trồng và cơ thể người.

Nguồn: discovery.com

Archer @ Khoa Học 247., Biên dịch

Authors

Related posts

8 Comments

  1. Trịnh Thị Lý said:

    Bài viết có chủ đề rất bổ ích :). Mình hoàn toàn tán đồng với 2 mục: các loại rau, trái cây địa phương, và mùa nào thức nấy. Còn 3 mục còn lại: cá hồi bền vững, bò ăn cỏ và thực phẩm hữu cơ thì còn là những khái niệm chưa thân quen với VN, mà chủ yếu với các nước phương Tây. Tất nhiên điều này là do bản gốc bài viết là dành cho ng phương Tây, nếu có tìm tòi, biên soạn thêm để quen thuộc với VN thì bài viết sẽ tuyệt vời hơn nữa 🙂

  2. Archer said:

    Many thanks 😀
    Thực ra mình thấy trong 3 khái niệm: cá hồi bền vững, bò ăn cỏ và thực phẩm hữu cơ, thì chỉ có cá hồi bền vững là hơi xa lạ thôi. Hiện này do nhu cầu, nên lượng cá hồi tiêu thụ ở Việt Nam đang tăng lên tuy nhiên tăng không đáng kể do giá thành cao và mặt hàng này cũng chỉ đến được với số ít người tiêu dùng. Do đó, người Việt Nam cũng chưa hề quan tâm đến khái niệm cá hồi bền vững là gì, hay chỉ đơn giản là cá hồi nhập từ đâu về cũng không ai quan tâm.

    • Vicoi said:

      Thực ra thì cũng có nhiều người quan tâm đấy anh ạ. Thế nhưng, nhà sản xuất(cụ thể là siêu thị chủ yếu) ít có được nguồn gốc xuất xứ. Như em mua cá hồi trong siêu thị thì gần như là không có xuất xứ, điều tra thì được biết là cá hồi nuôi, còn thịt bò thì nhập từ úc. Nhưng loại thịt bò mà nhập từ Úc thì mình lại không thích vì nguồn gốc từ Viêt Nam thì lại thích hơn vì đôi khi mình nhìn thấy bò nuôi chạy thành đàn trước mặt mình:D

      • Archer said:

        Hiện nay, đã có nhiều người quan tâm đến nguồn gốc thực phẩm để đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.Phần lớn cá hồi bày bán tại siêu thị đều không có thông tin của nhà sản xuất hay là nơi xuất khẩu, chỉ có mác của siêu thị thôi. Mình đi Big C để ý thấy, các bà nội trợ chỉ đến chọn mua cá mà không quan tâm đến nguồn gốc xuất xứ, vì ai cũng có quan niệm là đồ trong siêu thị thì đảm bảo hơn ngoài chợ nên tặc lưỡi bỏ qua phần tham khảo nhãn mác. Theo mình đây cũng là một thói quen không tốt của nhiều người.
        Và chắc chắn cá hồi bán ở Việt Nam thì phần lớn là cá nuôi. Mình chưa tìm hiểu nhiều về nguồn cung cấp cá hồi tại Việt Nam.
        By any way, thank you so much

      • Archer said:

        mình thấy thịt bò nhập từ ÚC ăn không ngon bằng ở Việt Nam dù giá cả thì cao hơn. Do bò thịt ở ÚC nuôi theo kiểu công nghiệp, thức ăn chủ yếu là ngũ cốc nên theo mình thì không ngon bằng thịt bò nuôi bằng cỏ ở VN rồi 😀

  3. Archer said:

    Hiện nay, trên thị trường chủ yếu là ở các chợ đều bán bò ăn cỏ. Điều này là do thói quen chăn nuôi của nông dân Việt Nam. Chăn nuôi bò thịt ở quy mô nhỏ nên nông dân Việt Nam thường nuôi theo hình thức chăn thả ngoài bãi hay đồng cỏ tuy nhiên là cũng có cho ăn thức ăn công nghiệp nhưng tỷ lệ khá thấp. Theo mình được biết thì hiện nay ở Việt Nam có rất ít trang trại chăn nuôi bò thịt theo kiểu công nghiệp. Tất nhiên là còn 1 phần thịt bò nhập từ nước ngoài về, như từ Trung Quốc chẳng hạn. Nhìn chung là do người dân nước mình chưa để ý đến nên thấy khái niệm này xa lạ thôi

  4. Archer said:

    Còn về thực phẩm hữu cơ thì nói một cách đơn giản là việc chăn nuôi trồng trọt hữu cơ, sử dụng các loại phân bón và chất bảo vệ thực vật có nguồn gốc sinh học, thân thiện với môi trường. Phương pháp sản xuất hữu cơ đơn giản mà Việt Nam áp dụng từ lâu rồi là xen canh (trồng xen kẽ các loại cây trong một mùa, xen kẽ giữa các mùa). Ngày nay, chúng ta cũng đang khuyến khích người nông dân sản xuất nông nghiệp sạch bằng cách khuyến khích họ dùng các loại thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu có nguồn gốc sinh học. Hay chăn nuôi bằng thức ăn nông nghiệp (bò ăn cỏ chẳng hạn). Nhưng có 1 thực tế là các loại thực phẩm hữu cơ này lại chủ yếu để xuất khẩu, còn người dân thì vẫn tiêu thụ các loại thực phẩm không hữu cơ cho lắm 😀
    Mình thấy bài viết này phù hợp với hoàn cảnh của nhiều nước, không chỉ ở phương Tây mà ở Việt Nam hay nhiều nơi khác 😀

  5. Pingback: Những hiểu lầm về ăn chay - P2 | MES Channel

*

Top