Vì sao chúng ta nên ăn chay? – P1

Khoa Học 247 đã có một series bài viết Những hiểu lầm về Ăn chay và đã được nhiều độc giả đón nhận, góp ý.  Khoa học 247 xin tiếp tục đưa ra những giải thích về điểm này.

Ngày nay, ăn chay không chỉ liên quan đến vấn đề về đạo đức và tôn giáo, mà ăn chay là hoạt động có lợi cho sức khỏe của bản thân người ăn chay, đồng thời mang đến nhiều lợi ích chung cho môi trường.

1. Cơ thể con người có cấu tạo hợp với ăn thực vật hơn là thịt động vật

– Răng của loài người được cấu tạo môt cách đặc biệt giống như răng của các loài động vật ăn thực vật: dùng để nghiền và nhai nát các thức ăn. Loài người và loài động vật ăn thực vật không có răng cửa và răng nanh bén nhọn và đủ sức mạnh như loài động vật ăn thịt, nhưng có răng hàm và xương quai hàm để nhai theo cử động chiều ngang và qua lại. Ðộng vật ăn thịt có răng nanh rất bén nhưng không có răng hàm và xương quai hàm, xương hàm chỉ mở theo chiều dọc để cắn hay xé. Do đó khi ăn thịt, chúng chỉ xé và nuốt trọn luôn chứ không nhai.

– Ở động vật ăn thịt, tuyến nước bọt nhỏ, không có chức năng rõ rệt, nước bọt có tính acid, không có ptyalin cho sự tiêu hóa trước (prédigestion) trong khi đó ở động vật ăn thực vật và con người thì tuyến nước bọt phát triển, có tính kiềm với số lượng lớn ptyalin để tiêu hóa trước một phần thức ăn.

– Sự khác biệt chủ yếu trong bộ phận tiêu hóa của loài động vật ăn thực vật và loài người với loài động vật ăn thịt là đường ruột, nơi thức ăn được tiêu hóa để biến thành dưỡng chất rồi được hấp thụ vào máu. Sau khi màng ruột đã tinh lọc lấy chất dinh dưỡng rồi, chất cặn bã còn lại tích lũy lâu trong cơ thể và sẽ sinh ra nhiều độc tố, đó là nguyên nhân và mầm móng gây ra các bệnh tật nguy hiểm. Để giúp loài thú có thói quen ăn thịt ít bị các chứng bệnh hiểm nghèo, đường tiêu hóa của chúng chỉ dài gấp 3 lần chiều dài của cơ thể. Trong khi đó đường tiêu hóa của loài người và loài động vật ăn thực vật thì dài gấp 6 lần chiều dài của cơ thể. Vì thế chất cặn bã ở trong ruột của loài thú ăn thịt sẽ được bài tiết ra ngoài nhanh chóng hơn, khỏi bị nhiễm trùng vi sự thối rã của thức ăn. Trong khi đó chúng sẽ ở lại trong ruột của loài người và loài động vật ăn thực vật lâu hơn, sinh ra độc tố nhiều hơn. Do vậy, khi chúng ta ăn chay, thấy trong mình nhẹ nhàng, trong khi chúng ta mỗi lần ăn mặn, thì thấy trong mình nặng nề, khó chịu lại buồn ngủ nữa, bởi thận làm việc thật vất vả để thanh lọc những độc tố cặn bã của thịt đưa ra khỏi máu và đào thải ra ngoài bằng đường bài tiết.

– Trong ruột của loài động vật ăn thịt, dịch tiêu hóa chứa đến 10 lần lượng acid clohydric (còn gọi là dịch vị) nhiều hơn ở trong ruột của loài động vật ăn thực vật và loài người, nhờ vậy những động vật ăn thịt sống khi thực phẩm vào bao tử sẽ tiêu hóa nhanh chóng và dễ dàng. Bởi vậy, khi ăn nhiều thịt cá ta thường có cảm giác anh ách nặng nề, nếu thái quá có thể bị bội thực.

Tự Nhiên là một nhà “thiết kế” sáng suốt và những gì được Tự Nhiên tạo ra đều luôn có lý do. Chống lại những gì Thiên Nhiên đã “thiết kế” cho con người nghĩa là chúng ta đã tự làm khó cho bản thân mình.

2. Thịt động vật chứa những độc tố được sản sinh khi giết thịt con vật

Các tế bào trong cơ thể động vật luôn luôn diễn ra quá trình trao đổi chất và tiết ra các chất độc cặn bã như acide urique mà thận phải thanh lọc và bài tiết qua đường tiểu tiện. Khi con vật chết, thận nó ngưng làm việc và các chất độc đó còn nguyên ở trong miếng thịt và sẽ được hấp thụ vào cơ thể những người ăn thịt.

Hơn nữa, ở các cơ thể sống, khi lâm vào tình trạng lo lắng, gặp nguy hiểm, cơ thể tiết ra rất nhiều chất adrenaline (là 1 dạng hóc-môn, 1 loại thuốc thường được chỉ định trong những trường hợp cấp cứu khẩn cấp với tác dụng chủ yếu là kích thích vận chuyển máu về tim nên thường được dùng làm thuốc trợ tim), chất này làm tim đập nhanh hơn, áp huyết cao hơn và lượng đường trong máu cao hơn để giúp cơ thể có thể đương đầu với cơn nguy hiểm đó. Sau cơn nguy hiểm, thận lại bài tiết chất adrenaline dư thừa đó đi và cơ thể lại trở lại bình thường. Các bạn có thể kiểm chứng điều này ở chính chúng ta. Khi chúng ta tức tối, lo sợ, tim chúng ta đập nhanh hơn, mặt đỏ gay hoặc tái mét, thân nhiệt tăng cao, gương mặt nhăn nhó hoặc căng thẳng,… giống như một hình thức tự vệ. Chất adrenaline  này có rất nhiều trong thịt động vật vì con vật nào trong lò sát sinh cũng đứng trước sự nguy hiểm nhất đời của nó, và sau đó không còn cơ hội để cơ thể nó trở lại bình thường. Thế cho nên, khi chúng ta ăn thịt con vật nghĩa là chúng ta đã hấp thụ toàn bộ lượng adrenaline này vào cơ thể ta. Nghĩa là, vô tình, chúng ta liên tục “tiêm” vào cơ thể mình những lượng adrenaline đều đặn, khiến máu chúng ta chảy nhanh hơn, tim đập nhanh hơn, hồi hộp hơn, con người chúng ta vô tình trong trạng thái căng thẳng hơn, gay gắt hơn, tức tối hơn. Do đó, trong điều kiện sống tương đương nhau, người ăn chay không bao giờ bị tiểu đường, áp huyết cao, và những bệnh về tim, thận v.v… như người ăn mặn. Trong điều kiện sống tương đương nhau, người ăn chay cũng thường có tính tình hiền hòa, ôn tồn hơn người ăn mặn.

Cũng lý do nếu trên mà người đạo Do Thái phải ăn thịt Kosher là loại thịt mà khi giết con vật phải sao giảm thiểu tối đa sự đau đớn của con vật và rút ra không còn chút máu nào trong miếng thịt nhằm giảm thiểu lượng adrenaline trong thịt.

Một hệ quả của lý do nêu trên: những con vật có mức tiến hóa càng cao, cơ thể càng hoàn chỉnh thì cơ chế tiết ra chất adrenaline này càng rõ rệt, nghĩa là thịt của con bò thì chứa “độc tố” adrenaline nhiều hơn so với thịt một con cá – cá thể ít tiến hóa hơn. Có lẽ vì vậy thịt cá thường được khuyến khích hơn thịt gia súc.

3. Chăn nuôi kiểu công nghiệp khiến những con vật không hề khỏe mạnh

Trước đây, chúng ta chăn nuôi theo hình thức hộ gia đình, các con vật được nuôi trong vườn nhà, ăn cơm nguội hay thóc gạo của gia đình. Ngày nay, ngành chăn nuôi được quy hoạch ở quy mô công nghiệp, những con lợn, con bò gần như bị cầm tù trong chuồng trại, gần như không di chuyển, chỉ ăn cỏ vào miệng và để người ta vắt sữa, hoặc nằm thẳng đơ để cho đàn con bú (xem ảnh minh họa bên dưới). Những con vật không còn được đối đãi như những cơ thể sống. Chúng được nhồi nhét sao cho tăng cân tối đa và nhanh nhất.

Nuôi bò thời “tự động hóa”

Bò ăn cỏ, uống nước trong máng phía trước và sữa bò được vắt ra từ máy phía sau

Những chú lợn được “chuyên môn hóa” – được nhốt lại và chỉ cho lợn con bú

Con người chúng ta ngoài ăn, ngủ còn có nhu cầu vận động, thì con vật cũng vậy. Vận động giúp điều tiết hệ hô hấp, hệ cơ xương, hệ tuần hoàn, giúp hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru. Những con vật bị kìm kẹp trong các trại chăn nuôi không được đáp ứng nhu cầu vận động tối thiểu, sẽ bị trì trệ, nặng nề, cơ thể sinh nhiều bệnh tật. Khi chúng ta ăn thịt những con vật không khỏe mạnh thì chúng ta không thể khỏe mạnh được.

4. Tình trạng lạm dụng hóa chất trong chăn nuôi, bảo quản

Hiện nay, để chạy theo lợi nhuận, các trại chăn nuôi đều dùng hóa chất trộn vào thức ăn cho động vật mau lớn để thu nhiều lợi. Độc hại nhiều hay ít là do sự tìm hiểu của người tiêu thụ.

Họ cũng dùng thuốc để nuôi con vật ngay khi chúng còn trong bụng mẹ, để sau này con vật sẽ lớn và béo nhanh. Ngoài ra, những thịt con vật sau khi bị giết thịt thì được ướp bởi chất thuốc Sodium Nitrate và Sodium Nitrite để giữ thịt tươi như mới và lâu hư thối. Người tiêu thụ không thể phân biệt miếng thịt đó là mới được xẻ ra hay nằm ế tại gian hàng đã lâu. Nhờ các chất hóa học này, những người chăn nuôi, giết thịt và buôn bán thịt động vật đã thu vào một số lợi khổng lồ, song cũng đã gây ra biết bao sự chết chóc vì bệnh tật mà những khách hàng vô tình gánh chịu. Hiện nay chưa có một quy định rõ ràng nào bắt buộc các nhà chăn nuôi phải ghi rõ thành phần các loại thuốc mà họ đã dùng trong lúc chăn nuôi và bảo quản.

(còn tiếp)

Chú thích: hình ảnh minh họa trong bài được chụp từ bộ phim Samsara (Ron Fricke – 2011)

Lily @ Khoa Học 247, Biên soạn

Authors

Related posts

9 Comments

  1. Thanh Bình said:

    Em chuyển qua ăn nhiều rau củ quả và hạn chế thịt, nhất là thịt đỏ được 1 thời gian thấy người khỏe hẳn ra 🙂

    • Lily Tran said:

      Lily cũng có thời gian ăn chay trường nhưng không phải ăn chay strictly quá, do đi làm và hay đi ăn tiệc nên cũng khó ăn chay hoàn toàn. Nhưng chúng ta nên bắt đầu ngay, và chuyển dần dần sang ăn chay nhiều hơn.

      Cám ơn Thanh Bình đã chia sẻ.

  2. phongth said:

    Cám ơn tác giả vì bài viết này. Bài viết chứa nhiều thông tin bổ ích và luận điểm rất thuyết phục.

    • Lily Tran said:

      Hi Phongth,

      quan điểm của mình là trong mỗi bài viết cố gắng đưa ra những kiến giải logic, dễ hiểu và dễ kiểm chứng. Mình không cố gắng thuyết phục mọi người chuyển sang ăn chay hay chuyển sang theo một tôn giáo nào, mình chỉ cung cấp những thông tin mà mình nghĩ là mọi người nên biết.

      Cám ơn đã ủng hộ

      • Đức Nguyễn said:

        Loài gặm nhấm như chuột và thỏ có bộ răng cửa liên tục dài ra trong suốt cuộc đời của chúng. Điều này là sự tiến hóa phù hợp với hệ thức ăn của chúng. Còn đối với con người, hàm răng không thể dài ra được, cũng không sắc như loài chuột hay thỏ, không khỏe như hổ báo…

        Do vậy đưa ra nhận định: “Răng của loài người được cấu tạo môt cách đặc biệt giống như răng của các loài động vật ăn thực vật” là không có cơ sở khoa học.

  3. Phuongdoosan said:

    Bài viết quá hay chị ơi. Em cũng ăn chay vào ngày mùng 1 và 15 âm lịch hằng tháng. Mục đích chính là trải nghiệm những điều mới mẻ từ việc ăn chay cũng như thay đổi khổi vị thường ngày quá nhiều với thịt động vật. Hiện nay với sự độc hại của thực phẩm từ động vật với hóa chất cũng như các loài rau, củ quả phổ biến với thuốc tăng trưởng, trừ sâu, việc ăn chay với 1 số thực phẩm ( thực vật) không phổ biến cũng là 1 cách giảm sự nhiễm độc.
    Cá nhân em không theo bất cứ tôn giáo nào nhưng vẫn thích cái giáo lý nhà phật nên việc ăn chay nó làm cho mình như cảm thấy ” sạch ruột” cũng như dễ chịu trong những ngày lễ của Phật.
    P/S: chị có thể bổ sung thêm ý của bác DCL từ bài viết meslab. Cá nhân em thấy các ý bác viết bổ sung cho bài trên của chị thêm hoàn hảo.

    • Lily Tran said:

      Hi Phương,

      cám ơn em đã góp ý, đúng vậy, việc trải nghiệm dinh dưỡng chay sẽ là sự khởi đầu tốt cho những ai muốn thay đổi thói quen ăn uống của mình. Chúng ta có rất nhiều phương pháp ăn uống (diet) khoa học, nhằm mục đích nâng cao sức khỏe, nhưng nếu những phương pháp này dựa trên thịt động vật thì quả thật khó mang lại sức khỏe thật sự.
      Hi vọng bài viết đã giúp em ít nhiều.

    • Lily Tran said:

      Hi Hangminh,

      cám ơn em, hi vọng bài viết đã giúp em ít nhiều. Mời em đón đọc phần tiếp theo của bài viết trên Khoahoc247 nhé.

*

Top