Thần thoại Bắc Âu -Phần 1

Thiên tiểu thuyết “Chúa tể những chiếc nhẫn” của nhà văn J. R. R. Tolkien có lẽ đã tương đối quen thuộc với chúng ta thông qua bộ 3 bộ phim The Lord of the Rings đình đám. Nhà văn Tolkien, với tư cách là một nhà nghiên cứu về lịch sử của các thần thoại Bắc Âu, bằng tài năng kiệt suất của mình, đã xây dựng một vùng Trung địa (Middle Earth) – một thế giới làm say mê hàng triệu trái tim độc giả dựa trên những nguyên tố cơ bản của thần thoại Bắc Âu. Hãy cùng Khoa học 247 chia sẻ thông tin về Thần Thoại Bắc Âu – thần thoại của các dân tộc vùng Scandivania cổ xưa.

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-1

Thần Thor vượt sông và nhóm thần Aesir đi qua cầu Bifröst

1. Đôi nét về thần thoại Bắc Âu

Thần thoại Bắc Âu hay thần thoại Na-Uy là tập hợp các truyền thuyết cổ xưa của nhóm dân tộc German Bắc, được bồi đắp, phát triển trong thời kỳ ngoại giáo Na-Uy (Viking Age), tiếp tục tồn tại trong suốt quá trình Ki-tô giáo hóa (Christianization) và trở thành một thành phần của văn hóa dân gian Scandinavi trong thời kỳ hiện đại.

Những truyền thuyết còn tồn tại tới ngày nay, có nội dung chủ yếu xoay quanh vị thế, hoàn cảnh của những vị thần trong sự tương tác của họ với những sinh vật khác, như loài người, loài Jotun – người khổng lồ (sống tại Jötunheimr – 1 trong 9 thế giới thuộc vũ trụ), trong các mối quan hệ bạn bè, tình nhân, kẻ thù, quan hệ giữa thành viên trong gia đình các vị thần.

Được lưu truyền chủ yếu bằng đường truyền miệng, thần thoại Bắc Âu, trải qua những biến cố thăng trầm của lịch sử, xã hội và tôn giáo, đã thất truyền một phần lớn. Các tư liệu về thần thoại Bắc Âu được bảo tồn và phổ biến cho tới ngày nay, chủ yếu là các ghi chép của các học giả Ki-tô giáo và Edda – dòng văn học cổ viết về thần thoại Bắc Âu được xây dựng thành hệ thống tương đối hoàn chỉnh.

Ngoài ra, các bản khắc chữ Rune như các bản khắc trên bảng đá ở Rök và tấm bùa Kvinneby (Kvinneby amulet), các bản khắc và hình vẽ thể hiện các bối cảnh trong thần thoại Bắc Âu cũng là nguồn khảo cứu quý giá.

Các bản khắc chữ Rune như các bản khắc trên bảng đá ở Rök

Các bản khắc chữ Rune như các bản khắc trên bảng đá ở Rök

2. Thế giới trong thần thoại Bắc Âu

Vũ trụ trong thần thoại Bắc Âu có trung tâm là cây vũ trụ Yggdrasil với 9 thế giới (Cửu giới) có vị trí tại thân cây và các nhánh cây. Chín thế giới được kết nối với nhau bởi cây này. Dưới đây là giới thiệu về từng thế giới.

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-3

Cây vũ trụ Yggdrasil

a. Asgard: là nơi các vị thần sinh sống, nằm ở trung tâm vũ trụ.

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-4

Cung điện của Odin – Valhalla (Odin’s hall – Valhalla) tại Asgard.

Thống trị các vị thần là Odin – thần chiến tranh, ngự trị tại cung điện Valhalla.Vợ của Odin là Frigga – thần của hôn nhân và tình mẫu tử. Odin có 3 con trai là: Thor – thần sấm sét, chiến trận, Baldr – thần của sắc đẹp, sự ngây thơ, hòa bình và hồi sinh, và Vali – thần của sự thù hận.

Danh sách các vị thần của thần thoại Bắc Âu rất phong phú, mỗi vị thần là biểu trưng của một nét tính cách, một loại tình cảm hay một khía cạnh, một sự kiện của xã hội Bắc Âu cổ xưa, ví dụ:

  • Loki – vị thần của sự xảo trá.
  • Freyja – thần tình yêu, sự sinh sản.
  • Nanna – thần hạnh phúc và hòa bình
  • Mani – thần mặt trăng
  • Sol (Sunna) – thần mặt trời
  • Forseti – thần công lý và sự thật
  • Skaoi – thần mùa đông
  • Njoror – thần biển cả, gió, cá và sự sung túc
  • Nott – thần của bóng đêm
  • Tyr – chiến thần – thần của bầu trời.

b. Cầu vồng Bifröst

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-5

Cầu vồng Bifrost thiết kế của Otto Schenk

Bifröst (“Con đường rung lên trời” trong tiếng Na Uy cổ) là cây cầu nối Midgard, nơi ở của loài người với Asgard, nơi ở của các vị thần. Thần Heimdall, sống trong điện Himinbjorg ở đầu cầu Bifröst, là người canh gác con đường độc đạo này.

c. Jotunheim: vùng đất của những người khổng lồ (land of giants), là quê hương của người khổng lồ đá và người khổng lồ băng. Jotuheim luôn là mối đe dọa đối với loài người thuộc Midgard và các vị thần thuộc Asgard.

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-6

Phác họa Jotunheim

Jotunheim được bao bọc bởi Utgard – thành trì của ma quỷ với vị vua mang tên Thrym. Một số sự kiện nổi bật tại Jotunheim: Thần Odin đổi 1 con mắt để được uống nước giếng Mimir – khơi nguồn của tri thức và sự thông tuệ tại cội rễ của cây vũ trụ Yggdrasil. Thần Thor và Loki đã cùng hợp tác cướp lại cây búa Mjölnir – vũ khí của thần Thor – bảo vật thần thánh bảo vệ Asgard.

d. Niflheim: Thế giới của người chết, là nơi lạnh lẽo và tối tăm do thần Hel, con gái của Loki, cai trị.

scandinavian-mythology-than-thoai-bac-au-phan-1-7

Niflheim – phác họa của Jeremiah Humphries

(còn tiếp)

Shadowsong @ Khoa học 247., Biên soạn

Authors

Related posts

Top